Z Dergi Mobil Uygulamasını
ÜCRETSİZ HEMEN İNDİRİN!

Mobil Websitesine Devam Et >>
zdergi-z

KÜLTÜR | SANAT | ŞEHİR

Tematik Dergi

dergi1 dergi2 dergi3 Müzik Kütüphane
LÜTFEN OKUMAK İSTEDİĞİNİZ YAYINI SEÇİN
Zeytinburnu Belediyesi
KÜLTÜR | SANAT | ŞEHİR

Tematik Dergi
2021/5 Kütüphane

Sunuş

Ömer Arısoy

Kitaplar ve kütüphaneler insanlık tarihine ve hayatımıza öyle sinmişler, zihnimizi ruhumuzu öyle şekillendirmişlerdir ki, bir an yokluklarını hayal etmeye kalksak başaramayız. Kitabı sevmemiz, kitaplara güvenmemiz ve bağlanmamız, kütüphane deyince heyecan ... Devamını oku

Sunuş

Kütüphaneleri seviyoruz.

Murat D. Çekin

Z dergisinin Kütüphane temalı sayısına hoşgeldiniz. Bu sayımız da, ümit ederiz ki, sizinle karşılaştıktan kısa süre sonra —denize karışan ırmak gibi— bir kütüphanenin parçası olacak. Daha önce oraya yerleşen kitap ... Devamını oku

Kütüphaneleri seviyoruz.

Introtema / CENL Avrupa Millî Kütüphaneciler Birliği

Introtema

Avrupa Konseyine üye 47 ülkenin 49 millî kütüphanesini biraraya getiren The Conference of European National Librarians (CENL), kendisini “kıtanın kültürel mirasını korumak için birlikte çalışan Avrupa’nın millî kütüphaneleriyiz” diye tanımlıyor ... Devamını oku

Introtema / CENL Avrupa Millî Kütüphaneciler Birliği

Introtema / Bilgi ve Belge Yönetimi Eğitimi

Üniversitelerin kütüphanecilik bölümleri 1990’da —daha ziyade kadro problemini çözmek için— üç ana bilim dalına ayrılmıştı: Kütüphanecilik, dokümantasyon-enformasyon, arşivcilik. Öğrencilerin çağın yeni ihtiyaçlarına ve imkanlarına uygun teknik bilgi ve beceriler elde ... Devamını oku

Introtema / Bilgi ve Belge Yönetimi Eğitimi

Introtema / Türk Kütüphaneciler Derneği

Türk Kütüphaneciler Derneği (TDK) bir meslek örgütü olarak 19 Kasım 1949 tarihinde Ankara’da kuruldu. Adnan Ötüken’in öncülük ettiği derneğin faaliyetleri 1961’de tüzüğünde yapılan değişiklikten sonra Türkiye’ye yayıldı. İl ve ilçelerde ... Devamını oku

Introtema / Türk Kütüphaneciler Derneği

Introtema / Kütüphane Haftası

Kütüphane haftası; Türkiye’de 1964 yılından beri mart ayının son pazartesi günü ile başlayan hafta kutlanıyor. Bu kutlamalar bir amaç etrafında yapılıyor: öğrencilerde okuma alışkanlığını ve zevkini geliştirmek, kitap sevgisini artırmak, ... Devamını oku

Introtema / Kütüphane Haftası

Introtema / Asım Gültekin, Sözlük Kütüphanesi ve Kütüphane Marşı güftesi

Twitter üzerinden yapılan bir video paylaşımında, 56. Kütüphane Haftası vesilesiyle merhum Asım Gültekin şunları söylemişti: “Çocukluğumda en büyük hayalim bir kütüphane görevlisi olmaktı. Kütüphane görevlisi olamadım ama, nerede yaşıyorsam, hangi ... Devamını oku

Introtema / Asım Gültekin, Sözlük Kütüphanesi ve Kütüphane Marşı güftesi

Introtema / Kütüphaneciler Marşı

1960’lı yılların sonuna doğru Türkiye’de kütüphanecilik alanında önemli gelişmeler oldu. Halk kütüphaneleri ülkenin birçok yerine yayıldı. Ankara ve İstanbul Üniversitelerindeki Kütüphanecilik bölümlerinden mezun olan genç kütüphaneciler, bu kurumların yönetici kadrolarını ... Devamını oku

Introtema / Kütüphaneciler Marşı

Introtema / İBB’nin, Künye Sayfalarını Koparıp Kimliksiz Hale Getirdiği Kitaplar

Zeytinburnu Belediye Başkanı Ömer Arısoy, 12 Kasım 2020 tarihinde İstanbul Büyükşehir Belediyesi Meclis Başkanlığına bir soru önergesi verdi. Önerge şöyle: “İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Sayın Ekrem İmamoğlu bundan iki ay ... Devamını oku

Introtema / İBB’nin, Künye Sayfalarını Koparıp Kimliksiz Hale Getirdiği Kitaplar

Introtema / Yağmalanan Gümüşhanevî Kütüphanesinin Akıbeti

4 Ekim 2020 tarihi itibariyle basına yansıyan bir haber “Rusya Devlet Müzesi’nde Türk İslam alimi Ahmed Ziyaüddin Gümüşhânevî sergisi açıldı” başlığını taşıyordu. “Sınırsız Tasavvuf: Nakşibendi Şeyhi Ahmed Gümüşhânevî (1813-1893) ve ... Devamını oku

Introtema / Yağmalanan Gümüşhanevî Kütüphanesinin Akıbeti

Introtema / Incunabula

Gutenberg’in adını taşıyan ilk basılı kitap, bir Latince Kitab-ı Mukaddes. Bir kısmı tam olmayan 49 adet nüsha günümüze ulaşmış. Dörtte üçü kâğıt ve çoğu 2 cilt, dörtte biri parşömen ve ... Devamını oku

Introtema / Incunabula

Introtema / Abdülbaki Gölpınarlı’nın İmdat ve İtirazı

Abdülbaki Gölpınarlı 25 Ağustos 1955 tarihli Vatan’da “Medet, Medet” başlıklı bir yazı yayınlar. Bu “imdat çığlığı”nın bazı kütüphanelerde araştırmacıları bizar eden manzaralardan kaynaklandığını ancak yazıyı okuyunca anlayabiliyoruz. “Ananın adı kocakarı, ... Devamını oku

Introtema / Abdülbaki Gölpınarlı’nın İmdat ve İtirazı

Introtema / Kütüphane Âdabı

Kamuya açık bir kütüphanenin olmazsa olmaz adap kuralları vardır. Yolu buralara düşen herkes bu kurallara uymalıdır. İlk akla gelen elbette sessizliği muhafazadır. Kütüphanelerin okuyucu salonu denilen kamuya açık kısmında sohbet ... Devamını oku

Introtema / Kütüphane Âdabı

Introtema / Raflara Nasıl Yerleşiyorlar?

Kurum kütüphanelerinde kitaplar raflara uluslararası standart haline gelmiş bilgi sınıfl ama sistemlerine göre dizilir. Önde gelen sistemler şunlardır: Dewey Decimal Classifi cation (DDC) / Dewey Onlu Sınıfl aması (DOS): ABD’deki ... Devamını oku

Introtema / Raflara Nasıl Yerleşiyorlar?

Introtema / Kütüphane Raflarında Kitap Sırtlarındaki Yön Karmaşası

Kitaplar rafa ya dikine ve birbirine yaslanmış olarak, ya da yatırılarak üstüste yerleştiriliyor. Kitaplar rafa nasıl yerleşirse yerleşsin, dışarıya doğru bakan kitap sırtları kitabın kimliğini yansıtmak açısından önem kazanıyor. 16. ... Devamını oku

Introtema / Kütüphane Raflarında Kitap Sırtlarındaki Yön Karmaşası

Introtema / “Hurda” Kitap

Birçok kişinin kütüphanesinde üzerinde kütüphane mührü olan kitaplardan vardır. Bir okulun, bir öğrenci yurdunun kitaplığından veya bir halk kütüphanesinden tasfi ye edilen bu kitaplar son yıllarda sahafl arda çokça görülüyor. ... Devamını oku

Introtema / “Hurda” Kitap

Introtema / BiblioPera

Beyoğlu Araştırma Merkezleri Ağı, İstanbul Beyoğlu’nda bulunan araştırma ve kültür sanat merkezlerine ait kütüphanelerin koleksiyonlarını biraraya getiren; araştırmacılar, araştırma merkezi çalışanları ve kütüphanecilerin fi kir ve tecrübelerini paylaşabilecekleri bir işbirliği ... Devamını oku

Introtema / BiblioPera

Introtema / Diderot Etkisi

Fransız filozof Denis Diderot (1713- 1784), hayatının büyük bölümününde yoksulluk içinde yaşadı. Fakat 1765’te devran döndü. 52 yaşında olan Diderot, kızını evlendirmek üzereydi ve düğün masrafl arını karşılayamayacak kadar maddi ... Devamını oku

Introtema / Diderot Etkisi

Introtema / Kâtip Çelebi

Tarih, coğrafya, bibliyografi ve biyografi alanlarında verdiği eserlerle Osmanlı kültür hayatına damga vuran Kâtip Çelebi (1609-1657) 25’e yakın eser bırakmıştır. Kâtip Çelebi eserlerinin tekrar tekrar üstünden geçer, yeni bulduğu kaynaklardan ... Devamını oku

Introtema / Kâtip Çelebi

Introtema / “Bu Kitapların Hepsini Okudunuz mu?”

Ortalamanın üstünde bir kütüphanesi olan her kitapseverin “bu kitapların hepsini okudunuz mu?” sorusuyla karşılaşma ihtimali vardır. Sorunun sahibi, kütüphanenin yalnızca okunmuş veya illa okunacak kitaplardan oluşmadığını, çoğu kitabın birgün okunacağı ... Devamını oku

Introtema / “Bu Kitapların Hepsini Okudunuz mu?”

Introtema / Fonda Kitaplık

Pandemi döneminde insanların evlerinden görüntülü yayına bağlandıklarında fonda en çok, kitaplık olmasını tercih ettikleri görülüyor. New York Times gazetesinde yayınlanan “The ‘credibility bookcase’ is the quarantine’s hottest accessory” başlıklı yazısında ... Devamını oku

Introtema / Fonda Kitaplık

Introtema / Kitapların Savaşı

Dünya klasikleri arasında ayrıcalıklı bir yeri olan Gulliver’s Travels (Guliver’in Seyahatleri), yazarı Jonathan Swift’in güçlü bir hicivci olarak ortaya çıktığı ikinci önemli kitabıydı. İnsanî ve siyasî eleştiriler içeren yazma tarzı ... Devamını oku

Introtema / Kitapların Savaşı

Introtema / Kitap Tekerleği

Kitap tekerleği, aynı yerde birkaç kitap okunabilmesini sağlayan düzenektir. Kitaplar su değirmenine benzer bir mekanizmanın döndürülmesiyle okuyucunun önüne gelir. İlk kitap tekerleği, büyük ebatlı ağır kitapların pratik zorluklar çıkardığı 1588’de ... Devamını oku

Introtema / Kitap Tekerleği

Introtema / Kütüphane Lambası

Yeşil camlı kütüphane lambası Amerikan kütüphanelerinin sembollerinden olmuştur. Banka lambası olarak da bilinir. Patenti 1909’da alınmıştır. Camının rengi dolayısıyla emerald mineraline benzetilen lamba Emeralite (emerald+light) adıyla satılmış, daha sonra başka ... Devamını oku

Introtema / Kütüphane Lambası

Introtema / Kâğıt Yarası İz Bırakır

Kâğıdın ana maddesi olan selüloz; ağaç, saman, pamuk ve keten liflerinden elde edilir. Ağaç özlü selülozdan yapılan kâğıt sert ve mukavim iken, pamuk özlü selülozden yapılan kâğıt yumuşaktır. Ağaç özlü ... Devamını oku

Introtema / Kâğıt Yarası İz Bırakır

Introtema / İşitme Engelli Çocuklara Özel Kütüphane

İşitme engelli çocuklar için yapılacak bir okul projesinin parçası olarak tasarlanan Muyinga Kütüphanesi, Afrika kıtasının orta doğu kısmında bulunan Burundi’de yer almaktadır. Belçikalı BC Architects stüdyosu tarafından tasarlanan bina, bölgenin ... Devamını oku

Introtema / İşitme Engelli Çocuklara Özel Kütüphane

Introtema / Kütüphane Logoları

Dünyanın bütün kütüphaneleri, kendisini temsil edecek bir kurumsal logo/amblem kullanmaktadır. Bu logolarda, kütüphane ve kitap stilizasyonları ile sade bir tipografi ifadesi olduğu gibi, yerel ve kültürel vurguların grafik ifadelerine de ... Devamını oku

Introtema / Kütüphane Logoları

‘Millet Kıraathaneleri’nin Rol Modeli

Introtema

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 7 Haziran 2018’de Hatay’da yaptığı mitingde yeni bir kültür adımını açıklamıştı: “Bizim de millet bahçemiz olacak. Ayrıca millet kıraathanesi de kuracağız; kitap, çay, kahve olacak, gençlerimiz ... Devamını oku

‘Millet Kıraathaneleri’nin Rol Modeli

Kil, Papirüs, Parşömen... Kâğıdın Tarihçesi

Emre Dölen

Üzerine yazı yazılacak malzeme konusunda tarih içinde bölgeden bölgeye değişen çözümler bulunmuştur. Kemikler, ağaç kabukları, ipekli kumaşlar gibi çeşitli malzemeler kullanılsa da bu iş için en uygun araç kil tabletler, ... Devamını oku

Kil, Papirüs, Parşömen... Kâğıdın Tarihçesi

Antik Kitabın Ana Biçimleri: Rulo ve Kodeks

Horst Blanck

Rulo ve kodeks, Yunan-Roma antikçağında1 iki önemli kitap biçimi. Kodeksten çok daha eskiye dayanan rulo kitap asırlar boyunca bilinen tek kitap biçimidir. Rulo kitabın memleketi Mısır’dan Yunanistan’a ne zaman geldiği, ... Devamını oku

Antik Kitabın Ana Biçimleri: Rulo ve Kodeks

Elyazmasından Matbaaya

Emre Dölen

Yazılı metinlerin çoğaltılması ilk olarak 2. yüzyılın sonlarında Çin’de görülür. Yazılar mermer levhalara oyularak işleniyor, sonra bu plakaya ıslak kâğıt bastırılarak yazıların kabartma olarak kâğıda geçmesi sağlanıyor ve daha sonra ... Devamını oku

Elyazmasından Matbaaya

Cilt Sanatı

Ahmet Saim Arıtan

İslâm cilt sanatına ait bilinen en eski örnekler Mısır ve Tunus’ta bulunmuş olup muhtemelen Tolunoğulları dönemine (868-905) aittir. 10.-14. yüzyıllarda yapılan bütün İslâm ciltleri arasında büyük benzerlikler görülür. Rûmî denilen ... Devamını oku

Cilt Sanatı

Ortaçağ Elyazmalarında Nakışlı Onarım

Introtema

Kâğıdın yaygınlaşmaya başladığı 12. yüzyıla kadar kitap yapımı için kullanılan parşömen; dana, keçi, koyun, kuzu ve daha az oranda deveden elde edilen derinin tabaklanmasıyla ortaya çıkıyordu. Parşömen yapımı zor ve ... Devamını oku

Ortaçağ Elyazmalarında Nakışlı Onarım

Kitap Konservasyonu

Introtema

Kâğıtlar ve kitaplar saklama veya sergileme biçimine bağlı olarak, zaman içinde ısı, ışık ve nem gibi fiziksel şartlarla, kimyasal etkenlerle, kitap biti, böcek larvası, küf - mantar, mikroorganizma gibi biyolojik ... Devamını oku

Kitap Konservasyonu

Kebîkeç

Introtema

Eskiden kitapların genellikle ilk sayfalarına ‘kebîkec’, ‘yâ kebîkec’, ‘yâ hafîz yâ kebîkec’ gibi ibareler yazılırdı. Süryani veya Hint mitolojisinde kebîkec haşeratı yok etmekle görevli bir meleğin veya cinin yahut kitap ... Devamını oku

Kebîkeç

Kütüphane ve Kütüphanecilerin Koruyucu Azizleri

Introtema

Katolik, Ortodoks ve Anglikan Hıristiyanlıkta iyilikleriyle tanınmış kişiler “aziz” unvanıyla kutsanmaktadır. Kitap ve kütüphane ile farklı şekillerde ilişkili iki aziz bulunmaktadır: Saint Lawrence ve Saint Jerome (Hieronymus). SAINT LAWRENCE Kilisenin ... Devamını oku

Kütüphane ve Kütüphanecilerin Koruyucu Azizleri

Kitapların Mülkiyet İşareti: Ekslibris

Hasip Pektaş

Eğer kitabınızı ödünç verdiğiniz kişinin onu geri getirmesini istiyorsanız iç kapağına bir ekslibris yapıştırabilir, onu uyarabilirsiniz. “...’nın kitaplığından”, “...’nın kütüphanesinden” anlamına gelen ekslibris (ex-libris/bookplate) kitabın size ait olduğunu hatırlatır, geri ... Devamını oku

Kitapların Mülkiyet İşareti: Ekslibris

Doğunun Eski Kütüphaneleri

Nuray Yıldız

Günümüzde “kütüphane” anlamında kullanılan bibliothek kelimesinin aslı Eski Yunancadır ve genellikle Batı dünyasında yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Eski Yunancada bibliotheke şeklindeki bu kelimeyi Romalılar Latince kurallara uydurarak bibliotheca şeklinde kullandılar. ... Devamını oku

Doğunun Eski Kütüphaneleri

Antikçağda Kütüphane

Horst Blanck

İkinci yüzyılda “kütüphane” kavramından ne anlaşıldığını Romalı gramerci Festus’un De Verborum Significatu (Kelimelerin Anlamları Üzerine) adlı büyük sözlüğünde yer alan şu tanımda görebiliriz: “Yunanlılarda olduğu gibi bizde de çok sayıda ... Devamını oku

Antikçağda Kütüphane

İskenderiye Kütüphanesini Araplar mı Yaktı? Bir Mitin Anatomisi

Bernard Lewis

Aksine birçok delil olmasına rağmen birtakım yazarlar hâlâ İskenderiye Kütüphanesinin 642 yılında, şehrin fethinden sonra Halife Ömer’in emri üzerine Araplar tarafından yıkıldığı hikayesine inanmakta ve bu hikayeyi tekrarlamaktadır. Bu hikaye ... Devamını oku

İskenderiye Kütüphanesini Araplar mı Yaktı? Bir Mitin Anatomisi

Antikiteden Ortaçağa Avrupa'da Kütüphaneler

M. Taceddin Kutay

Kütüphane antik çağdan modern zamana kadar Batı tarihi ve kültürü içinde belirleyici bir sembol olmuş, devrin hakim anlayışı ile kendisini karşısında konumlandırdığı öteki arasında bir ayraç vazifesi görmüştür. Antik Yunan’da ... Devamını oku

Antikiteden Ortaçağa Avrupa'da Kütüphaneler

İnsanlığın Büyük Hazinesi: Beytülhikme

Mustafa Demirci

Abbasilerin kendilerinden önce yaşamış medeniyetlerin, kültürlerin, dinlerin ve halkların kaybolmaya yüz tutmuş eserlerini toplayarak dünyanın en kıymetli yazma eser kütüphanesini kurmaları kültür tarihinin önemli hadiselerinden biridir. 750 yılında tarih sahnesine ... Devamını oku

İnsanlığın Büyük Hazinesi: Beytülhikme

Çok Fonksiyonlu Bir Kütüphane: Darülhikme

Adnan Demircan

İslam tarihinde iz bırakan devletlerden biri de Fatımîlerdir. Tunus’ta tarih sahnesine çıkan Fatimîler, Hz. Fatıma’ya nispetle bu ismi kullandılar. 969’da Muiz-Lidinillah döneminde Mısır’ı ele geçirdiler ve devletin merkezini Mısır’a taşıdılar. ... Devamını oku

Çok Fonksiyonlu Bir Kütüphane: Darülhikme

Endülüs Kütüphaneleri

Lütfi Şeyban

Endülüs Emevi halifesi II. Hakem’in ilme düşkünlüğü Kurtuba Sarayında ortaçağın en büyük kütüphanelerinden birinin teşekkül etmesini sağlamıştır. Hakem bilimin hemen her alanında, erişebildiği her memleketten değerli kitapları sarayında bir araya ... Devamını oku

Endülüs Kütüphaneleri

Selçuklu Kütüphaneleri

Haşim Şahin

Gaznelileri 1040 Dandanakan Savaşında mağlup ederek bağımsızlıklarını ilan eden Selçuklular, muazzam bir medeniyet inşa eden Sasani ve Abbasi devletlerinin sadece siyasi değil aynı zamanda kültürel ve ilmî miraslarını da devraldılar. ... Devamını oku

Selçuklu Kütüphaneleri

Alamut Kütüphanesi

Ayşe Atıcı Arayancan

Hasan Sabbah’ın kendisi ve etrafında topladığı taraftarlarından hiçbiri sıradan şahsiyetler değildir. İsmailîlerin “Seyyidina” (Efendimiz) olarak adlandırdığı Hasan Sabbah hem din adamı hem de yönetici kişiliğiyle sıradışı bir şahsiyetti. Davası uğruna ... Devamını oku

Alamut Kütüphanesi

Osmanlı Kütüphaneleri

A. Süheyl Ünver

Araştırmalarımız esnasında Selçuk hükümdarlarının, devlet adamlarının ve âlimlerin hususî temellük kitabeli kütüphanelerini bulduk ve ilk defa olarak Selçuk medreselerinde kütüphaneler bulunduğunu ortaya koyduk. Osmanlılarda da aynı hususiyet vardır. Hükümdarların, devlet ... Devamını oku

Osmanlı Kütüphaneleri

Süheyl Ünver'in Yazmalardan Aldığı Notlar

Selma Günaydın

Süheyl Ünver arşivinin bir bölümünü sağlığında Türk Tarih Kurumuna bağışlamıştır. Üstlerinde konu başlıkları belirtilmiş karton klasörlere yerleştirdiği, çok sayıda malzeme içinde yazma eser kütüphanelerinden alınmış birtakım notlar da mühim bir ... Devamını oku

Süheyl Ünver'in Yazmalardan Aldığı Notlar

Kütüphane Vakfiyelerinde Kitabın Korunmasına Dair Tedbirler

Emine Betül Çakırca

Kitapları toplamakla değil, bunların içindekileri ezber etmekle meşgul ol. Çünkü, bu kitapların da uğradıkları felaketler ve onlara da musallat olan afetler vardır. Onları ateş yakar, su basar. Fareler yırtar, kemirirler, ... Devamını oku

Kütüphane Vakfiyelerinde Kitabın Korunmasına Dair Tedbirler

Fetihten Sonra İstanbul’un Kültürel İmarı: Mahmud Paşa Kütüphanesi

Berat Açıl

Fatih Sultan Mehmed İstanbul’u fethettikten sonra önemli devlet adamlarını şehrin imarı için görevlendirir. Dönemin en muktedir şahsiyetlerinden biri olan Mahmud Paşa da (ö. 1474) bunlardan biridir. Paşanın bugün ‘Mahmutpaşa’ olarak ... Devamını oku

Fetihten Sonra İstanbul’un Kültürel İmarı: Mahmud Paşa Kütüphanesi

Padişahın Kütüphanesine Kitap Hazırlamak

Hilal Kazan

Sultan II. Bayezid bir gün Kemalpaşazâde’yi huzuruna çağırır, sohbet esnasında “Eğer tarihler, hikayeler ve fıkralar yazılmasa ve bu yolla büyük hükümdarların muvaffakiyetleri ve muzafferiyetleri gelecek nesiller için ölümsüzleştirilmeseydi tamamı unutulurdu. ... Devamını oku

Padişahın Kütüphanesine Kitap Hazırlamak

Sultan II. Bayezid'in Kütüphanesi

Cemal Kafadar

Sultan II. Bayezid, 1499 ila 1501 yılları arasında yapılan batı seferini büyük bir muzafferiyet ile tamamlamıştı ve zaferinin yankıları muhtemelen Batı Akdeniz’in en uzak sahillerinden dahi duyuluyordu. Bu sefer aslında ... Devamını oku

Sultan II. Bayezid'in Kütüphanesi

Sultan III. Murad’ın Kütüphanesini Yeniden İnşa Etmek

Özgen Felek

DEVRİN nakkaşları tarafından pek çok minyatürde resmedilen Sultan III. Murad, 16. yüzyılın son çeyreğinde hüküm sürdü. Sultanın en güzel tasvirlerinden biri Ali b. Muhammed b. İbrâhim Cürcânî’nin Dürr-i Bahr-i Acâ’ib ... Devamını oku

Sultan III. Murad’ın Kütüphanesini Yeniden İnşa Etmek

Bir Osmanlı Astronomunun Kütüphanesi

Hüseyin Şen

Sultan III. Murad döneminde kurulan rasathaneyi tasvir eden meşhur bir minyatür vardır, İslam bilim tarihiyle ilgili neredeyse bütün kitaplarda bu minyatüre yer verilir. Görsel, İslam dünyasında bir rasathaneyi tasvir eden ... Devamını oku

Bir Osmanlı Astronomunun Kütüphanesi

Saraybosna Gazi Hüsrev Bey Kütüphanesi

Hamza Lavic

Saraybosna Gazi Hüsrev Bey Kütüphanesi Bosna-Hersek’in en eski kamu kütüphanesidir. 1537 yılından beri hizmet veren kütüphane, yaşadığı sel, yangın, savaş ve türlü sıkıntılara rağmen bugün Balkanların en büyük İslamî elyazma ... Devamını oku

Saraybosna Gazi Hüsrev Bey Kütüphanesi

Seyahatname'de Kitap ve Kütüphane

Seyit Ali Kahraman

Dünyanın en büyük seyahatname yazarı Evliya Çelebi (1611-1685) İstanbul’da doğmuş, Mısır’da vefat etmiştir. 51 yıl boyunca gezip gördüğü yerlere ait bütün bilgileri topladığı 10 ciltlik Seyahatname’si hem kapsadığı coğrafya hem ... Devamını oku

Seyahatname'de Kitap ve Kütüphane

Topkapı Sarayı Enderun Kütüphanesi

Serhan Şalk

Topkapı Sarayı, Osmanlı devlet idaresinin sürdürüldüğü bir merkez olmasının yanında sultanın, ailesinin ve Enderun halkının yaşama alanıdır. Kitaplar da bu yaşantıda önemli bir yere sahiptir. Enderun Kütüphanesi 1719’da III. Ahmed ... Devamını oku

Topkapı Sarayı Enderun Kütüphanesi

Bahriye Kütüphanesi

Mehmet Korkmaz

Günümüzde İstanbul Beşiktaş’ta Deniz Müzesi Komutanlığı bünyesinde Deniz İhtisas Kütüphanesi adıyla faaliyet gösteren kütüphanenin tarihi bir hayli eskiye dayanmaktadır. Osmanlı bahriyesinde Mühendishane-i Bahriye ve Bahriye Mektebi kütüphaneleri hariç Tersane-i Âmire’de ... Devamını oku

Bahriye Kütüphanesi

Bir Valide Sultanın Vakıf Kütüphanesi

Arzu Terzi

Sultan Abdülmecid’in annesi ve II. Mahmud’un eşi Bezmiâlem Valide Sultan Osmanlı tarihinin son dönemine damgasını vuran önemli kadınlardan biridir. 1839’dan 1853’e, yani vefatına kadar Osmanlı Devletinde bir kadının yükselebileceği en ... Devamını oku

Bir Valide Sultanın Vakıf Kütüphanesi

Abdülmecid Efendinin Kütüphanesi

Ali Satan

Sultan Abdülaziz ile Hayrandil Kadınefendinin çocuğu olan Abdülmecid Efendi, Takvim-i Vekâi kaydına göre 1 Haziran 1868’de dünyaya gelmiştir. Abdülaziz’in padişahken doğan ilk oğlu olduğu için doğumu resmen ilan edilmiştir. Bütün ... Devamını oku

Abdülmecid Efendinin Kütüphanesi

Osmanlı'da Kütüphane Mimarîsi

Semavi Eyice

Fetihten sonra kurulan camilerin ve medreselerin çoğunda bir veya birkaç kitap dolabında muhafaza edilen kitaplarla küçük kütüphaneler tesis edilmişti. 1584 tarihli bir vesikadan anlaşıldığına göre, Fatih vakfı mütevellisinin isteği üzerine ... Devamını oku

Osmanlı'da Kütüphane Mimarîsi

Bir Kütüphanenin İnşası: Ragıp Paşa Kütüphanesi

Aras Neftçi

Koca Ragıp Paşa 18. yüzyılda memuriyetten sadrazamlığa kadar yükselmiş bir devlet adamı ve divan sahibi bir şairdir. Aynı zamanda tarihçi olan Ragıp Paşa, 1699 yılında İstanbul’da doğmuştur. Asıl adı Mehmed ... Devamını oku

Bir Kütüphanenin İnşası: Ragıp Paşa Kütüphanesi

Murad Molla Kütüphanesi ve Yapım Kitabesi

Hatice Aynur

Onsekizinci yüzyıl Osmanlı İstanbul’unun kültürel ortamını belirleyenler arasına kitap basımını, istinsahını, dolaşımını, koleksiyonları, koleksiyonerleri ve kütüphaneleri nicelik ve nitelik açısından ilk sıraya koymak yanlış olmayacaktır. İsmail Erünsal Hocanın Osmanlılarda Kütüphaneler ... Devamını oku

Murad Molla Kütüphanesi ve Yapım Kitabesi

İstanbul Kütüphanelerinde Kitabeler

Ali Rıza Özcan

Osmanlı döneminde kütüphane yapılarının uygun yerlerine —bu genellikle giriş kapılarının üzeridir— bu kurumların kimlik kartı sayılabilecek inşa kitabelerinin konulması bir gelenekti. Kitabelerde ilim ve hıfz ile ilgili ayet ve hadislere ... Devamını oku

İstanbul Kütüphanelerinde Kitabeler

Kütüphanelere Şiirle Tarih Düşürmek

Abdullah Uğur

Osmanlı tezkire yazarı Latifî’nin bütün kitapseverlere ses olduğu bir gazeli var. Bu gazelin ilk iki beyti şöyle: Her dem ehl-i dillerün yanında yârıdur kitâb Mûnis-i evkâtı yâr-ı gam-küsârıdur kitâb (Kitap ... Devamını oku

Kütüphanelere Şiirle Tarih Düşürmek

Batılıların Gözüyle Osmanlı Kütüphaneleri

Nihan Yıldız

Batılı seyyahların Osmanlı kütüphanelerine duyduğu ilginin başlangıcı İstanbul’un fethine uzanmaktadır. Fatih Sultan Mehmed’in bilime ve sanata değer veren imajı Batılıların nazarında Osmanlının Bizans kütüphaneleriyle eski Yunanca ve Latince yazmaları muhafaza ... Devamını oku

Batılıların Gözüyle Osmanlı Kütüphaneleri

Muhayyel Kütüphaneler: Osmanlı İstanbul’unda Elden Ele Dolaşan Raf Yüzü Görmemiş Hikaye Kitapları

Elif Sezer Aydınlı

Osmanlı araştırmalarında kitap ve okuma tarihi üzerine ilk akla gelen çalışmalar, koleksiyonlar ve kütüphaneler üzerine yapılmıştır. Kitaplar hemen hemen bütün kültürlerde başlık, konu gibi kıstaslara göre gruplara ayrılarak korunduğundan kitap ... Devamını oku

Muhayyel Kütüphaneler: Osmanlı İstanbul’unda Elden Ele Dolaşan Raf Yüzü Görmemiş Hikaye Kitapları

Osmanlı’da Modern Kütüphanecilik İçin Önemli Bir Aşama: Devr–i Hamîdî Katalogları

Göksel Baykan

Kataloglar gerek okuyucu gerek kütüphaneciye sağladığı faydalar açısından vazgeçilmez kaynaklardandır. Osmanlı Devletinde kurulan ilk kütüphanelerin vakfiyelerinde bağışlanan kitaplarla ilgili bir listenin olması hemen göze çarpmaktadır. Koleksiyonların zenginleşmesine paralel olarak bu ... Devamını oku

Osmanlı’da Modern Kütüphanecilik İçin Önemli Bir Aşama: Devr–i Hamîdî Katalogları

Eser İçin mi, Yazma Eser İçin mi Katalog Hazırlanmalıdır?

Sami Arslan

Meşhur Osmanlı bilgini Gelibolulu Mustafa Âlî’nin Künhü’l-ahbâr’ı üzerine kaleme alınacak bir tanıtım yazısı için eserin herhangi bir yazma eser kütüphanesindeki nüshasını temin etmek büyük ölçüde yeterli olacaktır. Neden? Çünkü böyle ... Devamını oku

Eser İçin mi, Yazma Eser İçin mi Katalog Hazırlanmalıdır?

Osmanlı Kütüphane Tarihini Yazmak: İsmail E. Erünsal

Röportaj: Halil Solak

İngiltere’de, Edinburgh Üniversitesinde Osmanlı edebiyatı üzerine doktora yaptınız. 1977’de doktoradan sonra tekrar İstanbul’a geldiniz. Bundan sonra kariyerinize nasıl devam ettiniz? Edinburgh’tan döndükten sonra sağolsun Muharrem Ergin Bey benim için Eski ... Devamını oku

Osmanlı Kütüphane Tarihini Yazmak: İsmail E. Erünsal

Osmanlıdan Cumhuriyete Kütüphanelerin Dönüşümü

R. Tûba Karatepe

İsmail E. Erünsal’ın Osmanlılarda Kütüphaneler ve Kütüphanecilik kitabını okuduğunuzda kütüphanelerin ve kütüphane yönetiminin tarihini en ince ayrıntısıyla öğrenebilirsiniz. Kitabın dipnotlarının ve kaynakçasının izinden giderseniz, işaret edilen, düzeltilen, kıymetine dikkat çekilen ... Devamını oku

Osmanlıdan Cumhuriyete Kütüphanelerin Dönüşümü

Yayınevi Olarak Kütüphane, Kütüphane Olarak Yayınevi: Kütüphane mi, Yayınevi mi?

Mehmet Erken

Kitaplık ve kitap koyulan dolap, insanların kullanımı için bir odada/binada tesis edilen kitaplık gibi anlamlara sahip “kütüphane” kelimesi, 19. yüzyılın son çeyreğinden 20. yüzyılın ortalarına kadar kitap yayıncısı, kitap satıcısı, ... Devamını oku

Yayınevi Olarak Kütüphane, Kütüphane Olarak Yayınevi: Kütüphane mi, Yayınevi mi?

Türkiye Yazma Eserler Kurumu

Ferruh Özpilavcı

Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı 2010 yılının Aralık ayında 6093 sayılı kanunun meclisten geçmesiyle kuruldu. Kurumun temel misyonu; (1) kadim yazma ve nadir eserlerin muhafazası, (2) onarımı, (3) kataloglanması, (4) ... Devamını oku

Türkiye Yazma Eserler Kurumu

Süleymaniye Kütüphanesi

Nevzat Kaya

Süleymaniye Külliyesinin birinci ve ikinci medreselerinin kitaplık haline getirilmesiyle meydana gelen, değerli yazma ve basma eser koleksiyonlarının bulunduğu Süleymaniye Yazma Eser Kütüphanesi, İstanbul’un çeşitli semtlerinde mevcut kütüphanelerdeki kitapların bir araya ... Devamını oku

Süleymaniye Kütüphanesi

Süleymaniye Kütüphanesinde Rumeli Yâdigârı: Serez Koleksiyonu

Hasan Yıldız

Yunanistan'ın kuzeydoğu kesiminde yer alan Serez, Osmanlılar tarafından 1383’te fethedildi. Geleneğe göre barış yoluyla teslim alınmış olan Serez’de Hıristiyan nüfusa dokunulmadı, kiliseler camiye çevrilmedi. Bölgedeki araziler Gazi Evrenos Bey ile ... Devamını oku

Süleymaniye Kütüphanesinde Rumeli Yâdigârı: Serez Koleksiyonu

İstanbul’un İşgalinde Süleymaniye Kütüphanesini Kaçırma Girişimi

Süleyman Zeki Bağlan

Millet Kütüphanesinde kütüphaneci olarak hizmet eden merhum Mehmed Serhan Tayşi’nin kapısı herkese açıktı. Bildiklerini anlatır, araştırmacıları teşvik ederdi. Şahit olduğum ilgi çekici hatıralarından birisi işgal İstanbul’unda yaşanmış bir hadisedir. Mehmed ... Devamını oku

İstanbul’un İşgalinde Süleymaniye Kütüphanesini Kaçırma Girişimi

Seyyar Muallim Kütüphanesi

Selahattin Öztürk

Seyyar Muallim Kütüphanesi, gezici kütüphanelerden önce eğitim ordusunun bilinçlenmesi ve öğretmenlerin donanımlı meslek mensubu olarak hizmet etmeleri amacıyla planlanıp iki farklı dönemde uygulanan bir projedir. Projenin ne zaman (gün ve ... Devamını oku

Seyyar Muallim Kütüphanesi

Ayasofya Kütüphanesi (I. Mahmud Kütüphanesi)

Introtema

Tahta 1730-1754 yılları arasında oturan Sultan I. Mahmud, Osmanlı devletine son parlak dönemini yaşatan padişah olarak kayıtlara geçmiştir. Kaynaklarda dindar, zeki, bilgili, yumuşak huylu, adil ve vakur biri olarak anılan ... Devamını oku

Ayasofya Kütüphanesi (I. Mahmud Kütüphanesi)

Millet Yazma Eser Kütüphanesi

Melek Gençboyacı

Millet Kütüphanesi 17 Nisan 1916’da Diyarbakırlı Ali Emirî Efendi tarafından kurulmuştur. Bütün ısrarlara rağmen kütüphaneye isminin verilmesini istememiş, “Ben bu kitapları milletim için topladım ve milletime armağan ediyorum; kütüphanemin ismi ... Devamını oku

Millet Yazma Eser Kütüphanesi

Ziya Gökalp Yazma Eser Kütüphanesi

Nazlı Hilal Kızılkaya

Artuklu, Akkoyunlu, Osmanlı yüzyılları boyunca Bağdat, İstanbul, Şam, İskenderiye ve Konya’ya uzanan ilim yolculuğu Diyar-ı Bekr’deki Zinciriye, İmadiye, Aziziye, Kadiriye, Latifi ye, Mesudiye medreselerinden başladı. Ulu Cami Külliyesini oluşturan yapılardan ... Devamını oku

Ziya Gökalp Yazma Eser Kütüphanesi

Yusuf Ağa Yazma Eser Kütüphanesi

İbrahim Dıvarcı

Yusuf Ağa Kütüphanesi, Konya merkezde Mevlana Dergahı yakınlarında Selimiye Camiine bitişik bir yapıdır. Bugün pencereden bozma bir kapıdan kütüphaneye girilmektedir. Asıl kapısı Selimiye Camiine açılmaktaydı. Külliye olarak inşa edilen medrese, ... Devamını oku

Yusuf Ağa Yazma Eser Kütüphanesi

Hekimoğlu Ali Paşa Kütüphanesi

Orhan M. Çolak

Babasının sarayda hekimbaşı olmasından dolayı Hekimoğlu, Hekimbaşızâde veya Hekimzâde şeklinde anılan Ali Paşa, 1689’da İstanbul’da doğmuştur. Seçkin bir ortamda yetişen ve iyi bir eğitim gören Ali Paşa, silahşor olarak saraya ... Devamını oku

Hekimoğlu Ali Paşa Kütüphanesi

Lefkoşa II. Mahmud Kütüphanesi

İsmail Güleç

Sultan II. Mahmud’un İstanbul dışında kütüphane inşa edilmesini istediği yerlerden biri de Kıbrıs’tır. Padişahın bu arzusu sayesinde Lefkoşa’da o zamanlar adı Ayasofya olan Selimiye Camiine vakfedilen kitaplar ile Kıbrıs’taki diğer ... Devamını oku

Lefkoşa II. Mahmud Kütüphanesi

Beyazıt Devlet Kütüphanesi Üzerine Ramazan Minder ile

Röportaj: Yusuf Turan Günaydın

Beyazıt Devlet Kütüphanesi müdürüsünüz. Kütüphanenin tarihçesini sizden dinleyelim. Burası ülkemizde kurulan ilk devlet kütüphanesidir. II. Abdülhamid’in kendi özel bütçesiyle yaptırdığı bu kütüphane, 24 Haziran 1884’te Ramazan ayının ilk cuma günü ... Devamını oku

Beyazıt Devlet Kütüphanesi Üzerine Ramazan Minder ile

Tarih-i Osmanî Encümeni Kütüphanesinden Bu Yana Türk Tarih Kurumu Kütüphanesi

Yusuf Turan Günaydın

Tarih-i Osmanî Encümeni (1909-1923) son yıllarında Türk Tarih Encümeni adını almış, 1927’den itibaren resmen bu adla faaliyetini sürdürmüştür. 1931’de Türk Tarihini Tetkik Cemiyeti adıyla kurulan ve 1935’ten itibaren Türk Tarih ... Devamını oku

Tarih-i Osmanî Encümeni Kütüphanesinden Bu Yana Türk Tarih Kurumu Kütüphanesi

Beyazıt Devlet Kütüphanesi ve Türk Tarih Kurumu Kütüphanesi Mühürleri

Yusuf Turan Günaydın

Özel ve genel kütüphanelere sadece kütüphane mühürleri açısından bakmak buralara girmiş kitapların macerası hakkında ilgi çekici ipuçları sunabilir: Kitapların da insanlar gibi gezebildiği, dönem dönem farklı şehirlerde yaşayabildiği veya aynı ... Devamını oku

Beyazıt Devlet Kütüphanesi ve Türk Tarih Kurumu Kütüphanesi Mühürleri

Türk Tarih Kurumu Arşivi

Semiha Nurdan

Kütüphaneler kitapların ve kitap dışı materyallerin satın alımı, bağışı ve şahıs koleksiyonlarının devriyle büyürler. Kütüphanelerin kitap dışı materyallerden oluşan arşivlerinde belge, mektup, hatırat, rapor, defter, özlük dosyası, gazete kupürü, fotoğraf, ... Devamını oku

Türk Tarih Kurumu Arşivi

Millî Kütüphane

R. Tûba Karatepe

Türkiye'de Millî Kütüphane’nin kuruluşu, bazı araştırmacılara göre Beyazıt’ta Kütübhâne-i Umûmî-i Osmânî’nin hizmete açılış tarihi olan 24 Haziran 1884’e kadar gitmektedir. Bu görüşün dayanağı, basılan her eserin bir nüshasının bu kütüphaneye ... Devamını oku

Millî Kütüphane

İzmir Millî Kütüphane

Introtema

İttihat ve Terakki Cemiyetinin İzmir’deki önde gelen üyeleri 1911’de İlm ü İrfan Cemiyetini kurdular. Cemiyet temel olarak İzmir’e bir kütüphane kurmayı amaçlıyordu ve kısa süre sonra İzmir Millî Kütüphane Cemiyetine ... Devamını oku

İzmir Millî Kütüphane

TBMM Kütüphanesi

Introtema

TBMM Kütüphanesi 26 Nisan 1920’de TBMM Arşivi olarak kurulmuştur. Aydın mebusu Dr. Mazhar beyin meclise ait kütüphanenin lüzumundan bahsettiği önerge 28 Eylül 1920’de kabul edilir. Arşiv farklı adlandırmalarla varlığını sürdürür. ... Devamını oku

TBMM Kütüphanesi

T.C. Cumhurbaşkanlarının Kütüphaneleri

Tuğba Örün Çınar

Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanları ülkemizin siyasal yaşamında önemli ve ayrıcalıklı bir yere sahip olmakla birlikte, toplumsal değişim veya dönüşümün izlenmesinde de önemli rollere sahiptirler. Cumhurbaşkanlarının özel kütüphaneleri hem Türkiye’nin siyasal tarihinin ... Devamını oku

T.C. Cumhurbaşkanlarının Kütüphaneleri

Cumhurbaşkanlığı Millet Kütüphanesi

Introtema

Kuruluşuna Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın öncülük ettiği Cumhurbaşkanlığı Millet Kütüphanesi, hizmete açıldığı 20 Şubat 2020 tarihinden itibaren Türkiye’nin en büyük kütüphanesi olma vasfını taşıyor. İslam medeniyetinin birikiminin yanısıra insanlığın entelektüel ... Devamını oku

Cumhurbaşkanlığı Millet Kütüphanesi

İstanbul'un İlk Belediye Kütüphanesi: Atatürk Kitaplığı

Introtema

Cumhuriyet döneminde İstanbul’da ilk belediye kütüphanesi 1924’te kurulmuştur. Belediye binasının bir bölümünde oluşturulan kütüphane büyüdükçe daha geniş bir mekana ihtiyaç duyulmuş ve önce 1929’da Şişli’deki Atatürk Evine, ardından da 1931’de ... Devamını oku

İstanbul'un İlk Belediye Kütüphanesi: Atatürk Kitaplığı

İSAM Kütüphanesi

Mustafa Birol Ülker

Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Araştırmaları Merkezi (İSAM), İslamî ilimler alanında araştırmacıların yetişmesine katkıda bulunmak, kütüphane ve dokümantasyon imkanları sağlamak, araştırma projelerini desteklemek, Türkiye Diyanet Vakıf İslâm Ansiklopedisi başta olmak üzere ... Devamını oku

İSAM Kütüphanesi

IRCICA (İslâm Tarih, Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi) Kütüphanesi

Neslihan Sandal

İslâm Tarih, Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi (IRCICA) 56 üye ülkesiyle Birleşmiş Milletlerden sonra dünyanın ikinci büyük uluslararası kuruluşu olan kısa adı OIC olan İslâm İşbirliği Teşkilatına (İİT) bağlı bir ... Devamını oku

IRCICA (İslâm Tarih, Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi) Kütüphanesi

On Üniversite Kütüphanesi

Introtema

İstanbul Üniversitesi Merkez Kütüphanesi Fatih Sultan Mehmed fethin ardından kurulan ve sekiz bölüm olduğu için Sahn-ı Seman Medreseleri olarak anılan eğitim kurumuna kendi kütüphanesinden kitaplar vakfetmiş ve böylece kütüphanenin temeli ... Devamını oku

On Üniversite Kütüphanesi

İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi

R. Tûba Karatepe

İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi, barındırdığı eserler dışında çoğu zaman başka özellikleriyle de konu edilir. Kütüphanede çalışanlar, kütüphaneciler bunların başında gelir. Prof. Dr. Jale Baysal kütüphane için şöyle diyor: “İstanbul ... Devamını oku

İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi

Yıldız Sarayı Kütüphanesinin Hazin Serencamı

Hüseyin Türkmen

Sultan Abdülhamid döneminde kütüphanecilik alanında yapılanlar üzerinde yeteri kadar durulmamıştır. Halbuki bu dönemde Kütüphane-i Umumi gibi farklı tür kütüphaneler kurulması ve Devr-i Hamidî Katalogları’nın hazırlanması şeklinde pek çok yenilik gerçekleştirilmiştir. ... Devamını oku

Yıldız Sarayı Kütüphanesinin Hazin Serencamı

Darülfünun Kütüphanesine Yurtdışından Alınan Yayınlar (1915-1916)

Halûk Perk Koleksiyonu

Darülfünuna ait kütüphane demirbaş kaydı olduğu anlaşılan defterde, yurtdışından alınan kitapların listeleri yer almaktadır. Defterde ana başlıklar Fransızcadır, ancak gerekli notlar Osmanlı Türkçesi ile yazılmıştır. Defter içinde 1915 ve 1916 ... Devamını oku

Darülfünun Kütüphanesine Yurtdışından Alınan Yayınlar (1915-1916)

İstanbul Üniversitesi Türkiyat Enstitüsü Kütüphanesi Katanov Koleksiyonu

Mustafa Balcı

Türkiyat Enstitüsü, İstanbul Darülfünunu Edebiyat Fakültesine bağlı olarak 1924’te kurulmuş ve müdürlüğüne Köprülüzade M. Fuad tayin edilmiştir. Talimatnamesinde dil, tarih, sanat tarihi, coğrafya, siyaset, eğitim gibi Türklere ait ilmî alanlarda ... Devamını oku

İstanbul Üniversitesi Türkiyat Enstitüsü Kütüphanesi Katanov Koleksiyonu

İÜ Türkiyat Enstitüsü Kütüphanesi Sadettin Arel Koleksiyonu

Harun Korkmaz

Yirminci yüzyılın ve belki de Türk musiki tarihinin en etkili isimlerinden biri olan Sadettin Arel (1880- 1955), Anadolu kazaskerlerinden müderris Mehmed Emin Efendinin oğlu olarak İstanbul Vefa’da dünyaya geldi. İzmir’de ... Devamını oku

İÜ Türkiyat Enstitüsü Kütüphanesi Sadettin Arel Koleksiyonu

İÜ Nadir Eserler Kütüphanesi Müzik Yazmaları

Harun Korkmaz

İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesinin temeli Yıldız Sarayındaki kitap ve fotoğraf albümlerinin Atatürk’ün emriyle buraya taşınması ve fakültelerdeki yazmaların bir merkezde toplanmasıyla teşekkül etmiştir. Özellikle Topkapı Sarayının bir devamı sayılan ... Devamını oku

İÜ Nadir Eserler Kütüphanesi Müzik Yazmaları

İTÜ MİAM Dr. Erol Üçer Müzik İleri Araştırmalar Merkezi Kütüphanesi

Hulusi Özbay

Müzikoloji, müzik teorisi, etnomüzikoloji, icra, kompozisyon, ses mühendisliği ve tasarımı, sonik sanatlar ve müzik yöneticiliği alanlarında lisansüstü eğitim veren Dr. Erol Üçer Müzik İleri Araştırmalar Merkezi, 1999’da İstanbul Teknik Üniversitesine ... Devamını oku

İTÜ MİAM Dr. Erol Üçer Müzik İleri Araştırmalar Merkezi Kütüphanesi

Robert Kolej Kütüphanesi

Önder Kaya

Robert Kolej Amerika Birleşik Devletleri’nin kendi sınırları dışında tesis ettiği ilk yüksekokul olma vasfını taşır. Robert Kolej ismi üç kurumu kapsar: 1863’te tesis edilen Robert Kolej, kolejin 1912’den sonra içinde ... Devamını oku

Robert Kolej Kütüphanesi

Fener Patrikhanesi Kütüphanesi

Salih İnci

Dünya tarihinde farklı din ve etnik yapıdaki imparatorluklara başkentlik yapmış ve içinde barındırdığı zengin kültürel mirası günümüze kadar taşımayı başarabilmiş çok az şehir vardır. İstanbul o şehirlerden biri. İstanbul’un çok ... Devamını oku

Fener Patrikhanesi Kütüphanesi

Sakulidis Kütüphanesi

Introtema

İstiklal caddesindeki Sismanoglu Konağı (Sismanoglio Megaro), eski adıyla Grand Rue de Pera binası bugün Sakulidis Kütüphanesine ev sahipliği yapıyor. Barok ve klasik mimarisi ile tarihi önem taşıyan yapı 1939’da İstanbul’da ... Devamını oku

Sakulidis Kütüphanesi

İstanbul'daki Ermeni Kütüphaneleri

Betül Bakırcı

Ermenilerin toplumsal, siyasi, edebi ve kültürel tarihine dair çalışmaların ulaşılabilir mekanlarda korunarak erişime açılması, başta Ermeni araştırmalarına kaynaklık etmesi bir yana çok kültürlü ve çok dilli Osmanlı coğrafyasının paradigmasını da ... Devamını oku

İstanbul'daki Ermeni Kütüphaneleri

Syllogos Kütüphanesi

Introtema

İstanbul'da kurulan Syllogos Cemiyeti Türkiye’de daha çok İstanbul Helen Cemiyeti adıyla tanınır. Syllogos Cemiyeti 1861’de kurulmuştur. Muallim Cevdet, “Rum Mesai-i İlmiyyesi” başlıklı yazısında Syllogos Cemiyeti üzerinde genişçe durmuş, bu cemiyetin ... Devamını oku

Syllogos Kütüphanesi

Tek-Esin Vakfı Kütüphanesi

Introtema

Türkçülük akımının ileri gelen isimlerinden Ahmed Ferid Tek’in kızı olan Emel Hanım İstanbul’da dünyaya gelir. Çocukluk yılları Millî Mücadele dönemine rastlar. Cumhuriyetin ilanından sonra babası diplomat olarak görevlendirilince hayatının büyük ... Devamını oku

Tek-Esin Vakfı Kütüphanesi

Alman Arkeoloji Enstitüsü Kütüphanesi

Introtema

Alman Arkeoloji Enstitüsü Kütüphanesi zengin koleksiyonuyla Türkiye’deki bir disipline hasredilmiş özel kütüphanelerden biridir. Uluslararası arkeoloji araştırmaları alanında Almanya’nın önde gelen kuruluşlarından biri olan Alman Arkeoloji Enstitüsünün şubelerinden biridir. Merkezi Berlin’de ... Devamını oku

Alman Arkeoloji Enstitüsü Kütüphanesi

Fransız Anadolu Araştırmaları Enstitüsü Kütüphanesi

Introtema

Fransız Anadolu Araştırmaları Enstitüsü (IFEA) Türk ve Osmanlı dünyası üzerine beşeri ve sosyal bilimler sahasında araştırmalar yapmaktadır. Albert Gabriel tarafından 1930 yılında kurulan enstitü, başlangıçta İstanbul Arkeoloji Enstitüsü adıyla anılmıştır. ... Devamını oku

Fransız Anadolu Araştırmaları Enstitüsü Kütüphanesi

Yapı Kredi Araştırma Kütüphanesi

Introtema

Yapı Kredi Bankası 1944 yılında kuruldu. Bir yıl sonra Doğan Kardeş çocuk dergisiyle kültürel faaliyetlere başladı. Bankanın yayıncılık faaliyetlerine paralel olarak kurum içinde kendiliğinden bir kütüphane oluşmaya başladı. Satın alma ... Devamını oku

Yapı Kredi Araştırma Kütüphanesi

Salt Araştırma Kütüphanesi

Introtema

İstanbul Bankalar caddesinde yer alan SALT Galata, Bank-ı Osmani-i Şahane için Fransız asıllı Levanten mimar Alexandre Vallauri tarafından tasarlanmıştır. 1892’deki özgün halini, 1925’te Merkez Bankası’nın kullanımına girene kadar korudu. 1999 ... Devamını oku

Salt Araştırma Kütüphanesi

İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Kütüphanesi

İstanbul Araştırmaları Enstitüsü, Tepebaşı’nda 19. yüzyılın sonlarında mimar Guglielmo Semprini tarafından inşa edilen ve mimar M. Sinan Genim tarafından renove edilen tarihî bir yapıda hizmet vermektedir. Enstitü bünyesindeki kütüphane, Suna ... Devamını oku

İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Kütüphanesi

Prof. Fuat Sezgin ve Dr. Ursula Sezgin Bilimler Tarihi Kütüphanesi

Introtema

Mehmet Fuat Sezgin İslam bilim tarihinin günümüzdeki en önemli ismiydi. İstanbul’a üniversite okumaya geldiğinde zihninde matematik okumak vardı ancak İstanbul Üniversitesi Şarkiyat Araştırmaları Enstitüsünde Alman şarkiyatçı Hellmut Ritter’in konferansına katıldı ... Devamını oku

Prof. Fuat Sezgin ve Dr. Ursula Sezgin Bilimler Tarihi Kütüphanesi

Nesin Matematik Köyü Kütüphanesi

Introtema

İzmir'in Selçuk ilçesine bağlı Şirince köyüne 1 kilometre mesafede Kayser Dağının eteğinde yer alan Nesin Matematik Köyü, kuruluş amacı, faaliyetleri, organizasyonu ve kütüphanesiyle sıradışı bir kurum. Faaliyetlerini yazar Aziz Nesin ... Devamını oku

Nesin Matematik Köyü Kütüphanesi

İstanbul Kitaplığı

Introtema

Çelik Gülersoy (1930-2003), öğrenciliği sırasında girdiği Türkiye Turing ve Otomobil Kurumunda (TTOK) önce hukuk müşaviri, ardından genel müdür oldu. Özellikle İstanbul’da birçok tarihî yapının onarılarak günümüze kazandırılmasını sağladı. İstanbul üzerine ... Devamını oku

İstanbul Kitaplığı

Vitali Hakko Kreatif Endüstriler Kütüphanesi

Begüm Başoğlu Öner

Cam tavanından güneş ışığının usulca süzüldüğü, ahşap rafl arın arasında binlerce kitabın büyülü dünyalar vaadettiği; Christian Dior’un hayallerine, Claude Monet’nin korkularına, Federico Fellini’nin rüyalarına tanıklık edecek kadar samimi, sanatın bütün ... Devamını oku

Vitali Hakko Kreatif Endüstriler Kütüphanesi

Kazlıçeşme Sanat Kütüphanesi

Introtema

İstanbul'un yeni kültür sanat merkezlerinden Kazlıçeşme Sanat’ın bir bileşeni olarak açılan Sanat Kütüphanesi, ihtisas kütüphanesi niteliğiyle Türkiye’de sayısı çok olmayan örneklerden biri. Kütüphanenin bulunduğu Kazlıçeşme Sanat binasının geçmişiyle ilgili en ... Devamını oku

Kazlıçeşme Sanat Kütüphanesi

Sivrice Deniz Feneri Kütüphanesi

Introtema

Assos'dan Babakale’ye doğru giderken 10 km kadar sonra Bektaş köyüne, köyün içinden 3 km sahile doğru inince de Sivrice koyuna varılır. Koyda kırmızı renkli demir kule radarın ardında yapım yılı ... Devamını oku

Sivrice Deniz Feneri Kütüphanesi

Kadın Eserleri Kütüphanesi

Introtema

Kadın Eserleri Kütüphanesi ve Bilgi Merkezi Vakfı bünyesinde yer alan kütüphane, 14 Nisan 1990’da Fener semtindeki tarihi binada hizmete açılmıştır. Kadın tarihine ışık tutan koleksiyonuyla kütüphane, vakfın kuruluş amaçları arasında ... Devamını oku

Kadın Eserleri Kütüphanesi

Edebiyat Müze Kütüphaneleri

Introtema

Ahmet Hamdi Tanpınar Edebiyat Müze Kütüphanesi İSTANBUL Gülhane parkının içinde bir 17. yüzyıl Osmanlı yapısı olan Alay Köşkündeki kütüphane, İstanbul’da yaşamış yazarların oluşturduğu Türk edebiyatı kitapları ile şehir kitaplarından oluşan ... Devamını oku

Edebiyat Müze Kütüphaneleri

Revnakoğlu Arşivinde Tekke Kütüphaneleri

Mustafa Koç

Yeni hayattan önce İstanbul’un tekkeleri zengin kitap koleksiyonlarına, kütüphanelere sahipti. Bilhassa meşihat postuna oturan ilmiyeden şeyhlerle tekkelerin kütüphaneleri şekillenir, irfan ve ilim noktainazarından müktesebatı olan şeyhlerin vücutlarıyla eserler nitelik ve ... Devamını oku

Revnakoğlu Arşivinde Tekke Kütüphaneleri

Halk Kütüphaneleri

Introtema

Halk kütüphaneleri, ihtisas ve araştırma kütüphanelerinden farklı olarak kamuya yönelik kültür hizmeti verirler. UNESCO Halk Kütüphanesi Bildirgesi’ne göre halk kütüphanesi, kullanıcılarına her türlü bilgi ve enformasyonu gönüllü sağlayan yerel bir ... Devamını oku

Halk Kütüphaneleri
Türkiye'de Kütüphaneler

Çocuk Kütüphaneleri

Mehlika Karagözoğlu Aslıyüksek

Kütüphanelerin geçmişi çağlar öncesine dayansa da, çocuklara özgü kütüphane hizmeti verme fi krinin doğması ve tasarlanması için 19. yüzyılı beklemek gerekmiştir. Matbaanın icadı, yayın sayısının artması, okullaşma, Rönesans, Fransız ihtilali, ... Devamını oku

Çocuk Kütüphaneleri

Zeytinburnu Kütüphaneleri

Selahattin Öztürk

Kültür faaliyetleri kapsamında Zeytinburnu’nda yürütülen kütüphane hizmetlerinin başlangıcı, ülkemizde ilk kez Zeytinburnu Belediyesi tarafından planlanan ve pek çok belediyeye öncülük eden Bilgi Evlerinin 2005’teki açılışına kadar gitmektedir. Bilgi Evleri özellikle ... Devamını oku

Zeytinburnu Kütüphaneleri

Zeytinburnu Kültür ve Sanat Merkezi Kütüphanesi

Zeytinburnu Kültür ve Sanat Merkezi (ZKSM) içinde yer alan Zeytinburnu Kültür ve Sanat Merkezi Kütüphanesinde 96 kişilik çalışma masası bulunmaktadır. Açık raf sistemine sahip kıraathanede 5 bin kitap, 25 süreli ... Devamını oku

Zeytinburnu Kültür ve Sanat Merkezi Kütüphanesi

Merkezefendi Millet Kıraathanesi

Mimar Turgut Cansever’den alınan ilhamla tasarlanan Meydan Saçağı, sergi, konferans, eğitsel-kültürel faaliyet, mahalle meclisi, ticaret gibi çok amaçlı kullanıma imkan vermek üzere planlanlanmıştır. Bina çelik karkas olarak inşa edilmiş, çatı ... Devamını oku

Merkezefendi Millet Kıraathanesi

Seyyidnizam Millet Kıraathanesi

Seyyidnizam Külliyesi içinde yer alan Seyyidnizam Millet Kıraathanesi 2018 mart ayında açılmıştır. İki katlı binasında hizmet vermektedir. 194 kişilik çalışma masası, 100 kişilik bekleme salonu ve konferans salonu bulunmaktadır. Açık ... Devamını oku

Seyyidnizam Millet Kıraathanesi

Zeytinburnu Millet Kıraathanesi

Zeytinburnu Millet Kıraathanesi 2020 ocak ayında açılmıştır. Zeytinburnu’nda yaşayanların ve okulu Zeytinburnu sınırları içinde olanların kullanımına açıktır. 176 kişilik çalışma masası bulunmaktadır. Açık raf sistemine sahip kıraathanede 5 bin kitap, ... Devamını oku

Zeytinburnu Millet Kıraathanesi

Avrupa'da Kütüphanelerin Değişimi

Betül Özel Çiçek

Batı dünyasında ortaçağ sonlarında kütüphanelerin muhtevası ve hizmet şekli günümüzde alışageldiğimiz uygulamalardan çok farklıydı. Matbaanın icadından ve reform hareketinden önce kütüphaneler çoğunlukla kiliseye ait mekanlarda, özellikle de manastırlarda bulunuyorlardı. Bu ... Devamını oku

Avrupa'da Kütüphanelerin Değişimi

Britanya Kütüphanesi (The British Library)

Introtema

İngiliz Kütüphanesi adıyla da bilinen Britanya Kütüphanesi, 1 Temmuz 1753 yılında kurulmuştur. Başlangıçta British Museum’un bir parçası olsa da 1972 yılında çıkarılan yasayla ondan ayrılır. Önemli bir araştırma kütüphanesi olan ... Devamını oku

Britanya Kütüphanesi (The British Library)

Kew Botanik Kütüphanesi

Introtema

Kısa adı Kew Gardens olan Kraliyet Botanik Bahçeleri (The Royal Botanic Gardens), Londra’nın güneybatısında bulunan 120 dönümlük arazi içindeki bahçelerden ve seralardan oluşuyor. Kew Gardens’ın kuruluşu resmî olarak 1759 yılına ... Devamını oku

Kew Botanik Kütüphanesi

Oxford Üniversitesi Kütüphanesi ve Şarkiyat

Introtema

Oxford Üniversitesi Kütüphanesi, kurucusundan dolayı “Bodleian Kütüphanesi” olarak da anılmaktadır. Avrupa’nın en eski kütüphanelerinden biri olan Bodleian Kütüphanesi, her fakültesinde ayrı kütüphaneleri bulunan Oxford Üniversitesinin ana araştırma kütüphanesidir. Ayrıca zamanla ... Devamını oku

Oxford Üniversitesi Kütüphanesi ve Şarkiyat

Warburg Kütüphanesi

Enis Batur

Warburg Enstitüsü’nün, 1933 yılında, arşiviyle birlikte Hamburg’dan Londra’ya gemiyle taşınan seksen bin kitaplık kütüphanesi, Asrî Zamanlar’ın en efsanevî serüvenlerinden birini oluşturuyor. Efsanenin doğumunda, zengin bir banker ailesinin iki oğlundan büyük ... Devamını oku

Warburg Kütüphanesi

Berlin Devlet Kütüphanesi Diez Koleksiyonu

Christoph Rauch

Oryantalist ve diplomat Heinrich Friedrich von Diez’in sahip olduğu 400 Doğu elyazması, 1817’de kapsamlı bir kitap bağışının bir parçası olarak Berlin Kraliyet Kütüphanesine (şimdi Berlin Devlet Kütüphanesi) bağışlandı. Bu koleksiyon ... Devamını oku

Berlin Devlet Kütüphanesi Diez Koleksiyonu

Fransa Millî Kütüphanesi

Introtema

Fransa Millî Kütüphanesi (BnF) bu adı 1994 yılında alsa da kuruluş tarihi 1461 yılına uzanıyor. 15. yüzyılın sonuna kadar kraliyet kütüphanesi olarak hizmet vermiş. Saray kütüphanesinden millî bir kütüphaneye dönüşmesi ... Devamını oku

Fransa Millî Kütüphanesi

Avusturya Millî Kütüphanesi

Introtema

Viyana'daki Avusturya Millî Kütüphanesi, 12 milyondan fazla materyal ile Avusturya’nın en büyük kütüphanesi. Viyana’nın tarihi surları içinde Habsburglular tarafından 1368’de kurulmuş İmparatorluk Saray Külliyesi (Hofburg) ve kütüphanesinin merkezî yapısı olan ... Devamını oku

Avusturya Millî Kütüphanesi

El Escorial Kraliyet Kütüphanesi

Uğur Boran

Rivayete göre Roma şehrinin yedi diyakozundan biri olan Aziz Laurentius, hasımlarınca tazibe maruz kalıp ızgarada kızartılırken kendisini pişiren pek de iyi niyetli sayılamayacak aşçılarına istikametine olan inancından taviz vermeyen bir ... Devamını oku

El Escorial Kraliyet Kütüphanesi

İspanya Millî Kütüphanesi

Introtema

Biblioteca Nacional de España (İspanya Millî Kütüphanesi) ülkenin en büyük kütüphanesidir. Madrid’deki bu ihtişamlı kütüphane, 1712’de V. Philip tarafından kurulmuş ve 1836’da ismi “Biblioteca Nacional” olarak değiştirilmiştir. İspanya Millî Kütüphanesi ... Devamını oku

İspanya Millî Kütüphanesi

Vatikan Apostolik Kütüphanesi

Introtema

Vatikan Apostolik Kütüphanesi ya da daha yaygın adıyla Vatikan Kütüphanesi, 15. yüzyılda kurulmuş ve “gizemli kütüphane” olarak nam salmıştır. Bu sözün ardında pek çok kitabın ve sanat eserinin orijinalinin burada ... Devamını oku

Vatikan Apostolik Kütüphanesi

ABD Kongre Kütüphanesi

Introtema

Amerika Birleşik Devletleri’nin millî kütüphanesi kabul edilen Kongre Kütüphanesi (Library of Congress) kitap sayısı bakımından dünyanın en büyük kütüphanesi kabul ediliyor. 1800 yılında ABD başkanı John Adams’ın girişimleriyle kurulan kütüphane ... Devamını oku

ABD Kongre Kütüphanesi

Beinecke Nadir Kitaplar ve Elyazmalar Kütüphanesi

Özgen Felek

Bir milyonun üzerinde nadir kitap, yazma eser ve arşiv belgesiyle bugün dünyanın en büyük yazma eserler kütüphanelerinden kabul edilen Beinecke Nadir Kitaplar ve Elyazmalar Kütüphanesi, muhafaza ettiği 4597 kalem İslamî ... Devamını oku

Beinecke Nadir Kitaplar ve Elyazmalar Kütüphanesi

New York Halk Kütüphanesi

Introtema

Eğitime destek vermek isteyen gönüllülerin 1895 yılında kurduğu New York Halk Kütüphanesi (NYPL) kurulmadan önce şehirde iki halk kütüphanesi vardı fakat ihtiyacı karşılamıyordu. Dönemin New York valisi Samuel J. Tilden’in ... Devamını oku

New York Halk Kütüphanesi

Kanada Millî Kütüphanesi ve Arşivleri

Introtema

Dünyanın büyük kütüphaneleri arasında 4. sırada yer alan Kanada Millî Kütüphanesinin hikayesi, ülkenin bağımsızlığını elde etmesiyle başlamıştır. 1 Temmuz 1867 tarihinde İngiliz Kuzey Amerika Yasasının geçmesiyle birlikte Britanya İmparatorluğu Kuzey ... Devamını oku

Kanada Millî Kütüphanesi ve Arşivleri

Çin Millî Kütüphanesi

Introtema

Asya'nın en büyük kütüphanesi olmasıyla dikkatleri üzerine çeken Çin Millî Kütüphanesi (NLC) Pekin’de bulunuyor. Çalkantılı Çin tarihi boyunca, kütüphane birkaç kez isim değiştirse de envanterini artırarak varlığını sürdürdü. Çin Hanedanlığı ... Devamını oku

Çin Millî Kütüphanesi

Japonya Millî Meclis Kütüphanesi

Introtema

Japon İmparatorluk Kütüphanesinin mirasçısı olarak 1948’de kurulan Japonya Millî Meclis Kütüphanesi (National Diet Library-NDL) ülkenin tek millî kütüphanesi olma vasfını taşıyor. Japon millî politikasına hizmet eden kütüphane, millet meclisi üyelerinin ... Devamını oku

Japonya Millî Meclis Kütüphanesi

Rusya Devlet Kütüphanesi

Introtema

Moskova'daki Rusya Devlet Kütüphanesi (RSL), 1828’de 1. Nikolay’ın talimatı ile St. Petersburg’da müze olarak kurulmuş, 1845’te Moskova’ya taşınmıştır. Çarlık Rusya’sı, Sovyetler Birliği ve Rusya Federasyonu olmak üzere üç rejime hizmet ... Devamını oku

Rusya Devlet Kütüphanesi

Rusya Millî Kütüphanesi

Introtema

Rusya'nın en eski kütüphanesi olan Rusya Millî Kütüphanesi 1795 yılında Çariçe Katerina tarafından halk kütüphanesi olarak kurulmuştur. Daha önceki binasına sığamaz olunca 1990’larda taşınılan kütüphane binası Petersburg’un tam merkezinde ve ... Devamını oku

Rusya Millî Kütüphanesi

İran Kütüphaneleri

Turgay Şafak

İran’da tarih boyunca sarayda birçok şah ve şehzadenin şahsî kütüphanesi bulunmaktaydı ancak bunlar çoğunlukla belli tasnif, katalog ve düzenden yoksundu. Ciddi anlamda ilk düzenleme Kaçar şahlarından Fetihali Şah zamanında yapılmış ... Devamını oku

İran Kütüphaneleri

Âyetullah Mar'aşî-yi Necefî Elyazma Eserler Kütüphanesi

Yusuf Turan Günaydın

Mayıs 2009’da Tahran Kitap Fuarına katıldık. Ardından iki saatlik bir yolculukla dinî merkez olan Kum şehrine vardık. Amacımız yazma eserleriyle ünlü Âyetullah Mar’aşî-yi Necefî Kütüphanesini ziyaret etmekti. Daha önceden randevu ... Devamını oku

Âyetullah Mar'aşî-yi Necefî Elyazma Eserler Kütüphanesi

Medine Arif Hikmet Bey Kütüphanesi

Bilal Kemikli

Arif Hikmet bey (ö. 1859), Rumeli Kazaskeri İbrahim Paşanın oğlu ve I. Abdulhamid dönemi vezirlerinden Raif İsmail Paşanın torunudur. Kudüs, Mısır (Kahire) ve Medine mevleviyetleri, nüfus tahrir memurluğu, nakibüleşraflık, Anadolu ... Devamını oku

Medine Arif Hikmet Bey Kütüphanesi

Kütüphanelerde Kürtçe Elyazmaları

Ayhan Tek

Kitap kültürü literatürü içinde elyazma eserlerin serencamları dikkat çekicidir. Günümüzde az sayıda sahafın elinde bulunan ya da kişisel kütüphanelerde karşımıza çıkan Arapça, Farsça, Kürtçe ya da Osmanlı Türkçesiyle yazılmış elyazma ... Devamını oku

Kütüphanelerde Kürtçe Elyazmaları

Kütüphanelerde Süryanice Elyazmaları

Abdullah Rıdvan Gökbel

Henüz 1. yüzyılda Hz. İsa’nın ilk havarilerinden Aziz Petrus’un fikirleri etrafında gelişen Süryanilik, zamanla Güneydoğu Anadolu ve Mezopotamya’ya yayılan bir Hıristiyan mezhebi olmuştur. Eski Suriye halkı olarak da isimlendirilen Süryanilerin ... Devamını oku

Kütüphanelerde Süryanice Elyazmaları

Orta Asya’da Elyazması Kütüphaneleri

Aşirbek Muminov, Toktar Albekov, Ayhan Bekpulatova, Gülşat Abikova, Shovosil Ziyodov, Otabek Muhammadiyev, Asel İsaeva, Fahriddin İbragimov, Sancar Gulamov, Şarifcan İslamov

Sovyetler Birliği 1991 yılında dağıldıktan sonra Orta Asya’da 5 yeni devlet sahneye çıktı: Tacikistan, Özbekistan, Türkmenistan, Kırgızistan ve Kazakistan. Bu devletlerin ortak bir trajedileri vardı. 300 yıl boyunca süren Rus ... Devamını oku

Orta Asya’da Elyazması Kütüphaneleri

Hindistan Doğu Medeniyeti Yazma Eserler Kütüphanesi

Introtema

Madras Üniversitesi kampüsü içinde, çoğu kimsenin bilmediği bir hazine mevcut. Üniversite kütüphanesinin yüksek cephesinin arkasında, kum tepecikleri ve inşaat malzemesi arasında bir kemere işaret eden bir levha yer alır. Merdivenlerden ... Devamını oku

Hindistan Doğu Medeniyeti Yazma Eserler Kütüphanesi

Avustralya Millî Kütüphanesi

Introtema

Avustralya Federal Parlamentosu 1901’de bünyesinde bir millî kütüphane oluşturmaya karar verdi. Bu yüzden, kütüphanenin aynı anda kullanılan iki ismi oldu: Commonwealth Millî Kütüphanesi ve Commonwealth Parlamento Kütüphanesi. 1960’da Avustralya Millî ... Devamını oku

Avustralya Millî Kütüphanesi

Afrika'nın Hazineleri: Timbuktu'nun Elyazmaları

Osman Kağan Yücel

Batı Afrika’nın tarihi ve kültürel geçmişiyle önemli ülkelerinden Mali’de, 2012 yılındaki siyasi kaosu fırsat bilen terör örgütlerinin ülkenin kuzey kesimlerindeki faaliyetleri Timbuktu’daki elyazması eserleri uluslararası gündeme taşıdı. Başta Timbuktu olmak ... Devamını oku

Afrika'nın Hazineleri: Timbuktu'nun Elyazmaları

Chinguetti Çöl Kütüphaneleri̇

Introtema

Mauritanien de Recherche Scientifi que Enstitüsünün (IRMS) elyazmaları direktörü Ahmad Ould Mohamed Yahya, 20 yıldan fazla bir süredir Moritanya çöllerinin altını üstüne getiriyor. Adeta çöl kumlarının içine saklanmış, irili ufaklı ... Devamını oku

Chinguetti Çöl Kütüphaneleri̇

Manastır Kütüphaneleri

Introtema

Klementinum Kütüphanesi PRAG, ÇEKYA Günümüzde Çekya’nın Merkez Kütüphanesi olarak hizmet veren Klementinum Kütüphanesi, 6 milyon materyal ile ülkenin en büyük kütüphanesi durumunda. 1722 yılında bir Cizvit manastırının parçası olarak kurulan ... Devamını oku

Manastır Kütüphaneleri

Marienberg Manastırı Kütüphanesi

Introtema

Avrupa'nın 1340 metre ile en yüksek manastırı olan Marienberg, İtalya’nın kuzeyinde 1150 yılında kuruldu. Keşiş eğitimi amacıyla kurulan bu Benedikten manastırı; kilisesi, müzesi ve kütüphanesi ile ziyaretçilerin de ilgi odağında ... Devamını oku

Marienberg Manastırı Kütüphanesi

San Lazzaro Mikhi̇taryan Kütüphanesi̇

Betül Bakırcı

San Lazzaro adasını, Ermeni toplumunda yaşanan değişim ve dönüşümlerin temsili bir mekanı, daha açık bir ifadeyle merkez noktası olarak görmek mümkündür. Adayı hem Ermeni hem de Osmanlı çalışmaları için kıymetli ... Devamını oku

San Lazzaro Mikhi̇taryan Kütüphanesi̇

Yok Edilen Kütüphanelerin Kısa Tarihi

Merve Akbaş

Milattan önce 200’lü yıllarda yaşayan tarihçi Li Si, Çin İmparatoru Qin Shi Huang’a sunduğu rapora, “Hizmetkârınız, Ts’in (Qin) hanedanına ait olanlar dışında tüm kitapları yakmasını talep eder.” cümlesiyle başlıyordu. Li ... Devamını oku

Yok Edilen Kütüphanelerin Kısa Tarihi

Yeni İskenderiye Kütüphanesi

Introtema

Antikçağda Mısır, Akdeniz’in en önemli medeniyet merkezlerinden biriydi. Büyük İskender’in ölümünden sonra yönetimi ele geçiren Ptolemaios I. Soter’in ilk icraatlarından birisi liman şehri İskenderiye’de bir kütüphane ve müze kurulması idi. ... Devamını oku

Yeni İskenderiye Kütüphanesi

Babil Kitaplığı

Jorge Luis Borges

İşte bu sanat aracılığıyla 23 harfin çeşitlemelerini tasarlayabileceksin... Melankoli’nin Anatomisi, Bölüm 2, parça II, mem. IV. Evren, (kimileri kitaplık diye anıyorlar) birbirinden engin hava sütunlarıyla ayrılmış, çok alçak parmaklıklarla çevrili, ... Devamını oku

Babil Kitaplığı

Jorge Luis Borges: Sıradışı Vizyona Sahip Kör Kütüphaneci

Noriko Asato

Dünyada geniş bir hayran kitlesi olan Arjantinli yazar Jorge Luis Borges aynı zamanda bir kütüphaneci ve güçlü bir entelektüel özgürlük savunucusuydu. Borges 1899’da Arjantin’de doğdu. Çocukluğunda İspanyolca ve İngilizce olarak ... Devamını oku

Jorge Luis Borges: Sıradışı Vizyona Sahip Kör Kütüphaneci

Rastlantı Olarak Kütüphane

Alberto Manguel

Kütüphane sadece düzen ve karmaşa yeri değildir; aynı zamanda rastlantılar dünyasıdır. Onlara bir raf ve bir numara verildikten sonra bile kitaplar kendi hareketlerini sürdürürler. Kendi başlarına bırakılınca umulmadık şekilde bir ... Devamını oku

Rastlantı Olarak Kütüphane

İdeal Kütüphane

Alberto Manguel

İDEAL kütüphanenin kapısının üstünde Rabelais’nin düsturunun değiştirilmiş hali yazılıdır: “lysce Que voudra” “Ne istersen oku.” İdeal kütüphane hem sanaldır hem maddi. Her teknolojiye, her muhafazaya, metnin her tezahürüne izin verir. ... Devamını oku

İdeal Kütüphane

Kitap Yerleştirme Sanatı ve Yolları

Georges Perec

Düşünmek, yazmak ve özellikle yayımlamak konusunda direnen bir insanlıkla işi olan bizler için kitaplarımızın çoğalması sorunu, gerçek olan tek sorun haline gelebilir: Çünkü elinde on ya da yirmi, hatta diyelim ... Devamını oku

Kitap Yerleştirme Sanatı ve Yolları

Umberto Eco’nun Gözünden Kütüphaneler

Betül Parlak

Başka birçok kimliği ve özelliğinin yanı sıra kitaplara, kütüphanelere, anlatı dünyasının merkezine kütüphaneleri koyan yazarlara tutkusuyla da tanınan Umberto Eco, 10 Mart 1981’de Milano Belediye Kütüphanesinin 25. yılı vesilesiyle yaptığı ... Devamını oku

Umberto Eco’nun Gözünden Kütüphaneler

Rauf Tunçay Arşivindeki Belgeler Işığında Süheyl Ünver’in Amerikan Kütüphaneleri Deneyimi

Lokman Coşkun

Medresetü'l-Hattatin’de tezhip ve ebru tahsili yapan Ord.Prof.Dr. Ahmet Süheyl Ünver (1898-1986) Türk süslemesi, minyatür sanatı konusunda kitaplar, makaleler yazmış ve Topkapı Sarayı Nakkaşhanesi ve İstanbul Üniversitesi Tıp Tarihi Enstitüsü Türk ... Devamını oku

Rauf Tunçay Arşivindeki Belgeler Işığında Süheyl Ünver’in Amerikan Kütüphaneleri Deneyimi

Büyükbabam Refik Halid Karay’ın Kütüphanesi

Aslıhan Karay

Büyükbabam Refik Halid Karay’ın kurucuları arasında olduğu, sokaklarına isim verdiği ve 1958 senesinden vefatına kadar yaşadığı Esentepe Gazeteciler mahallesinde, Matbuat sokağında bulunan evinde büyüdüm ve orada oturmaya devam ediyorum. Büyükbabamın ... Devamını oku

Büyükbabam Refik Halid Karay’ın Kütüphanesi

İki Yazar-Okur Portresi

Mehmet Samsakçı

Bir yazarın dünyasına biraz da kitaplarının açtığı kapıdan girilir, girilmelidir. Merhum Prof. Dr. Mehmet Kaplan’ın Valery’den iktibasla çok sık zikrettiği, “Aslan yediklerinden müteşekkildir” önermesi, herhalde şair ve yazarların kitaplıklarının “kelimelerle ... Devamını oku

İki Yazar-Okur Portresi

Edebiyatçının ‘Eksik’ Kütüphanesi

Mehmet Aycı

Bir edebiyatçı, sağken evini ve kütüphanesini “müze kütüphane” hâline getirse; bu kütüphane o yazarı ne kadar yansıtır? Kütüphane bir türlü tamamlanmayacak, yazar yaşadıkça yine kitap almaya, okumaya, ona imzalı imzasız ... Devamını oku

Edebiyatçının ‘Eksik’ Kütüphanesi

İz Bırakan Kütüphaneciler

İSMAİL SAİB SENCER AHMED GÜNER SAYAR İSTANBUL Üniversitesinde yüksek tahsile başladığımda, hemen her gün Sahaflar Çarşısına giderdim. Kitapların peşinde koşarken, kitap tiryakisi birçok kimseyi de tanıdım. Onlarla ayaküstü sohbet eder, ... Devamını oku

İz Bırakan Kütüphaneciler

Mutasavvıf Kütüphaneciler

Mehmed Akif Köseoğlu

İstanbul tekkelerinin tevhidhane, matbah, meşruta gibi kısımlarının yanısıra birçoğunda kütüphane de bulunmaktaydı. Kitaplar bazen birkaç dolapta tutulmakta, bazen de müstakil bir odanın tahsis edilmesi suretiyle oluşturulan kütüphanede hizmete sunulmaktaydı. Molla ... Devamını oku

Mutasavvıf Kütüphaneciler

Atlı Kadın Kütüphaneci̇ler

Introtema

Amerika Birleşik Devletleri’nde 1929’da başlayan “büyük buhran”, sarsıcı sosyal ve ekonomik etkilere yol açmıştı. Sanayileşmenin motoru olan bütün sektörler çökmüş, işsizler ve evsizler ordusu oluşmuştu. Sıkıntının en fazla yaşandığı 1933 ... Devamını oku

Atlı Kadın Kütüphaneci̇ler

Seyyar Deve Kütüphaneleri̇

Introtema

Seyyar deve kütüphanesi, 1996 yılında Kenya’nın kuzey doğusunda okuryazarlığı geliştirmek için Kenya Millî Kütüphane Servisi tarafından kurulmuştur. Gezici deve akasya ağaçlarının olduğu bir gölgelikte konaklar, bölgenin yerel halkı civardan gelerek ... Devamını oku

Seyyar Deve Kütüphaneleri̇

Eşekli Kütüphaneci: Mustafa Güzelgöz

Introtema

Eşeğinin sırtına yüklediği sandıkla Ürgüp’ün yolu bile olmayan köylerine kitap taşıyan bir kütüphaneciden bahsediyoruz; Mustafa Güzelgöz’den. Nam-ı diğer “Eşekli kütüphaneci”den. 1921 yılında Ürgüp’te doğan Mustafa Güzelgöz, 17 yaşında gözü kara ... Devamını oku

Eşekli Kütüphaneci: Mustafa Güzelgöz

Kütüphane: Varlığı Dert Yokluğu Yara

Hasan Hüseyin Bahadır

Cemil Meriç ailece gittikleri bir akşam gezmesinden eve dönmektedir. Yanlarında öğrencisi Berke Vardar da bulunmaktadır; evin kapısını o açar ve Cemil Meriç’e dönüp kötü haberi verir: “Hoca, senin kitaplar secdede.” ... Devamını oku

Kütüphane: Varlığı Dert Yokluğu Yara

Kitap Meraklıları

Necip Âsım Yazıksız

Kitap meraklıları iki sınıfa ayrılır: Kitapseverler ve kitap delileri. KİTAPSEVERLER (MUHİBBÂN-I KÜTÜB) Eski çağlarda kitap nadir bulunan bir nesne olduğundan bütün mürekkep yalamışlar kitapsever idi. Mısır krallarından biri kütüphanesinin kapısına ... Devamını oku

Kitap Meraklıları

Kitabistan Mülkünün Sultanı: Ali Emirî Efendi

Ali Birinci

Yakın dönem tarihimizde kitap denince ilk akla gelen isimlerden biri Ali Emirî Efendidir. İsmi kitap sevgisine alem olan Emirî Efendi yazdığı eserlerle, tek başına çıkardığı mecmualarla, kurduğu kütüphane ve Türk ... Devamını oku

Kitabistan Mülkünün Sultanı: Ali Emirî Efendi

Özel Koleksiyonlar / S.M. Tevfik

Ekrem Saltık

Osmanlı toplumunda bilinçli bir kitapseverlik ve koleksiyonerliğe karşılık gelen muhibbân-ı kütüp sıfatını hak etmiş isimlerin bazıları, sahip oldukları çoklu dil yeteneği ve uzak coğrafyalara seyahat imkanlarıyla, kitaplara vakfettikleri hayatlarının zengin ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / S.M. Tevfik

Özel Koleksiyonlar / Halil Edhem Eldem

Yusuf Turan Günaydın

Türk Tarih Kurumu Kütüphanesine bağışlanmış en kıymetli şahsî kütüphanelerden biri Halil Edhem Eldem’e (1861-1938)1 aittir. Sadece kitapları değil arşivi de buradadır. Diğer kitaplar arasında dağılmış olan, fakat üzerlerindeki bağış mührü ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Halil Edhem Eldem

Özel Koleksiyonlar / İbnülemin Mahmud Kemal İnal

Dursun Gürlek

İstanbul'daki ilim, irfan, kültür ve musiki mahfi llerinin en önemlilerinden biri, İbnülemin Mahmud Kemal İnal’ın Beyazıt Mercan’daki konağıydı. Babası Seyyid Mehmed Emin Paşadan kendisine intikal eden bu tarihi konağın asıl ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / İbnülemin Mahmud Kemal İnal

Özel Koleksiyonlar / Hakkı Tarık Us

Selahattin Öztürk

Manisa Gördes’te doğan Hakkı Tarık ailesinin Mehmet Âsım ve Hasan Rasim’den sonra üçüncü çocuğudur. Asıl adı İsmail Hakkı olup, ilk ve orta öğrenimini Gördes’te tamamlamış, 1906’da Gördes Belediyesi sandık eminliği ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Hakkı Tarık Us

Özel Koleksiyonlar / Osman Ferit Sağlam

Yusuf Turan Günaydın

Osman Ferit Sağlam’ın (1876-1958) kütüphanesi vasiyeti üzerine 1959’da Türk Tarih Kurumu Kütüphanesine bağışlanmıştır. Kitaplarıyla birlikte zengin fotoğraf arşivi, bazı arşiv belgeleri, sikkeler üzerine basılmamış eserlerinin bulunduğu defterleri de kurumda bulunmaktadır. ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Osman Ferit Sağlam

Özel Koleksiyonlar / Osman Nuri Ergin

Müslüm Yılmaz

Yakın tarihimizdeki çöküş dönemlerimizden birini yaşamış olan ve kültür hayatımızın kaybolmaması için çalışmalar yaparak derin izler bırakan münevverlerimizden biri de Osman Nuri Ergin’dir (1883-1961). Malatya’da dünyaya gelen Osman Nuri Bey ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Osman Nuri Ergin

Özel Koleksiyonlar / Mükrimin Halil Yinanç

Ömer Hakan Özalp

Ord. Prof. Mükrimin Halil Yinanç kitap ve kütüphaneye aşina köklü bir ulema ailesine mensuptur. 1900’de doğan tarihçinin soyu Elbistan’ın eski Türkmen aşiretlerinden birine dayanmaktadır. İlk tahsilini babasından almış ve 9 ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Mükrimin Halil Yinanç

Özel Koleksiyonlar / Muhammed b. Tâvît et-Tancî

Yusuf Turan Günaydın

Faslı ilim adamı Tancî (1918- 1974), Kahire Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümüne kaydoldu fakat bir süre sonra Arap Dili Bölümüne geçti ve 1943’te mezun oldu. Yüksek lisans çalışmasında İbn Haldun’un ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Muhammed b. Tâvît et-Tancî

Özel Koleksiyonlar / Yılmaz Öztuna

Ahmet Özcan

Yılmaz Öztuna ile diyaloğumuz onun Ankara Dedeman Otelinde perşembe akşamları yaptığı tarih sohbetlerine katılmamla başladı. Sohbetler tarih, siyaset, edebiyat, müzik vs. hakkında geçmişle bugün arasında gidip gelen konuları içeriyordu. Oğlu ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Yılmaz Öztuna

Özel Koleksiyonlar / Halil İnalcık

Introtema

Tarihçilerin kutbu olarak anılan, dünyaca ünlü bilim adamı Prof. Dr. Halil İnalcık, Türkiye’nin en özel kütüphanelerinden birine sahipti. 2016’da vefat eden İnalcık’ın kitap sevgisinin genç yaşlarda başladığını biliyoruz. Öğrencisi olduğu ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Halil İnalcık

Özel Koleksiyonlar / Semavi Eyice

Introtema

İstanbul aşığı kültür tarihçisi, Türk ve Bizans sanatları konusunda dünyanın sayılı bilim adamlarından, 2018 yılında kaybettiğimiz Prof. Dr. Semavi Eyice’nin unutulmayacak yönlerinden biri de ender eserleri toplayan bir kitapsever olmasıdır. ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Semavi Eyice

Özel Koleksiyonlar / İlber Ortaylı

Introtema

Dünyada Osmanlı tarihi denildiğinde akıllara gelen en önemli isimlerden İlber Ortaylı’nın birden fazla kütüphanesi var. Ortaylı pek çok kez kütüphane ve kütüphanecilik hakkında konuşup gençlere önerilerde bulunsa da kendi kütüphanesi ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / İlber Ortaylı

Özel Koleksiyonlar / Zafer Toprak

Introtema

Tarihçi Prof. Dr. Zafer Toprak’ın kütüphanesinin Türkiye’deki en büyük özel kütüphanelerden biri olduğunu söylemek mümkün. Kitapları üç ayrı mekanda bulunuyor. Bu nedenle sıklıkla kütüphaneleri arasında seyahatler yapıyor. Taksim’deki dairesinde ana ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Zafer Toprak

Özel Koleksiyonlar / Ali Birinci

Introtema

Kitap sevginiz nasıl başladı ve gelişti? Benim kitaplarla tanışma hikayem ilkokul üçüncü sınıfta başladı. Hendek, Balıklı Şeyh köyüne 1957-1958 ders yılında, ilk öğretmenlik mahalli bizim mektep olan genç ve idealist ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Ali Birinci

Canım Kitap

Suut Kemal Yetkin

“Issız bir adada yapayalnız yaşamak zorunda kalsanız hangi romanları yanınıza alıp götürürsünüz?” sorusu bir zamanlar Fransa’da anketçilerin pek hoşlandığı bir konuydu. Bu romanlar, anketçisine göre, ya Fransız ya da dünya ... Devamını oku

Canım Kitap

Özel Koleksiyonlar / Ahmed Nezih Galitekin

Fatih Dalgalı

1945‘te Kocaeli Yukarı Değirmendere’de doğdum. Annem İstanbullu, babam Geyveli. Babamın İstanbul Beşiktaş’ta tramvay durağında saatçi dükkanı varmış. Annem de Beşiktaş’ta oturuyor, birbirlerini sevmişler, evlenmişler ve babam Gölcük Tersanesinin kuruluşuyla Gölcük’e ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Ahmed Nezih Galitekin

Özel Koleksiyonlar / Celâl Şengör

Munise Şimşek

Tabiata meraklı, 5-6 yaşlarında taş koleksiyonu yapan çocuk, ilkokula başladıktan sonra Jules Verne’in Arzın Merkezine Yolculuk kitabını okuyunca Profesör Lidenbrock’a aşık olur. Denizler Altında Yirmi Bin Fersah ile tabiata tutkusu ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Celâl Şengör

Özel Koleksiyonlar / Yavuz Argıt

Ahmed Nezih Galitekin

Muhibban-ı kütüb mü mecanin-i kütüb mü desem daha doğru olur bilmiyorum. Yavuz Argıt herhalde iki zümreden de birer nebze hissedardı. Necib Âsım Yazıksız merhum Kitap isimli eserinde kitap tutkunlarını muhibban-ı ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Yavuz Argıt

Özel Koleksiyonlar / Ahmet Kot

Röportaj: Murat D. Çekin

Türkiye’nin sayılı özel kütüphanelerinden birine sahipsiniz ve artık kütüphaneniz kamuya açık hale geliyor. Evet. Kütüphanenin yeni yeri Balıkesir Millet Kütüphanesi Ahmet Kot Kitaplığı. Orada okurlarıyla buluşacak. Kütüphanenizi nitelik ve nicelik ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar / Ahmet Kot

Özel Koleksiyonlar

Introtema

Talat Öncü elyazması ve matbu kitap, süreli yayın, harita, kartpostal, fotoğraf, pul, film afişi ve akla gelebilecek her türlü efemerik malzeme barındıran bir özel kütüphane kurmuş ve bibliyografya oluşturmak üzere ... Devamını oku

Özel Koleksiyonlar

Mustafa Vedat Sönmez: Bir Kütüphanecinin Türk Tarih Kurumu Kütüphanesi Hatıraları

Röportaj: Yusuf Turan Günaydın

Meslek hayatınız boyunca çeşitli kütüphanelerde çalıştınız ve 22 yıl hizmet verdiğiniz Türk Tarih Kurumu Kütüphanesinden 2019’da emekli oldunuz. Sizi bu kütüphanenin okuyucu salonunda koştururken görmeyen ziyaretçi olmamıştır sanırım. Araştırma mahsulü ... Devamını oku

Mustafa Vedat Sönmez: Bir Kütüphanecinin Türk Tarih Kurumu Kütüphanesi Hatıraları

Millî Kütüphane Hâtıraları

M. Kayahan Özgül

Hayatım boyunca en çok imrendiğim sanatkârlardan biri Borges oldu. Onun gibi gelişmiş merakları olan birinin Arjantin Millî Kütüphanesini idare etmesine gıbta edip durdum. Düşünsenize, her merakınızı kolayca giderebilmek, eksiklerinizi kimse ... Devamını oku

Millî Kütüphane Hâtıraları

Kütüphane Almak, Kütüphane Satmak

Emin Nedret İşli

Sahaflık mesleğine intisap ettikten sonra hem dükkanda hem de fuar ve festivallerde daha çok gençlerden ama genel olarak pek çok kişiden işittiğim bir sorudur: “Bunları nereden buluyorsunuz?” Evet, bunca eski ... Devamını oku

Kütüphane Almak, Kütüphane Satmak

Seyyar Minyatür Kütüphane

Introtema

Napoleon Bonaparte’ın ciddi, hevesli hatta zaman zaman tutkulu bir kitap okuru olduğu biliniyor. Henüz genç bir topçu subayı iken bilim ve felsefe konularında okumaya ilgi gösterdiği, Fransız ve İtalyan yazarları ... Devamını oku